DApp (Ứng dụng phân cấp – Ứng dụng phi tập trung) là gì?

Dapp

DApp (Ứng dụng phân cấp) là gì?

Kết quả hình ảnh cho decentralized applicationsHầu hết mọi người đều quen thuộc với khái niệm ‘App (ứng dụng)’ có liên quan trực tiếp đến phần mềm. Các ứng dụng phần mềm là những phần mềm được xác định một mục tiêu cụ thể.

Trái ngược với các mô hình phần mềm phổ biến nhất được tập trung hóa (mô hình client-server được tập trung hóa), dApp là các ứng dụng có mô hình client-server được phân cấp trong khi các mô hình khác được phân tán như minh họa trong hình bên dưới.

Mô hình server – client: Một mô hình nổi tiếng trong mạng máy tính, được áp dụng rất rộng rãi và là mô hình của mọi trang web hiện có. Ý tưởng của mô hình này là máy con (đóng vai trò là máy khách) gửi một yêu cầu (request) để máy chủ (đóng vai trò người cung ứng dịch vụ), máy chủ sẽ xử lý và trả kết quả về cho máy khách.

Kết quả hình ảnh cho blockchain vs traditional database
Mô hình Tập trung – Phân tán Phi tập trung – Phân phối

Sự khác biệt giữa 3 mô hình Tập trung – Phân tán Phi tập trung – Phân phối

Mô hình Tập trung

Mô hình Phân cấp Phi tập trung

Mô hình Phân phối

  • Dòng thông tin đến từ một trung tâm duy nhất;
  • Kiểm soát các đơn vị riêng lẻ từ trung tâm duy nhất;
  • Mỗi đơn vị lẻ riêng biệt đều phụ thuộc vào một trung tâm;
  • Các ví dụ bao gồm Google, Facebook và Amazon
Việc tính toán được thực hiện tại mỗi node; không node nào có ảnh hưởng đến các node khác. Việc tính toán được thực hiện bởi nhiều node, trái ngược hoàn toàn với việc chỉ có một node duy nhất

DApp (Ứng dụng phân cấp) phải đáp ứng các tiêu chí sau:

  • Ứng dụng phải hoàn toàn mã nguồn mở, được điều hành tự động, và không có tổ chức nào kiểm soát được phần lớn token của nó. Ứng dụng có thể điều chỉnh giao thức của nó để đáp ứng các cải tiến được đề xuất và phản hồi của thị trường nhưng tất cả các thay đổi phải được quyết định bởi sự đồng thuận của người dùng.
  • Các giao thức, dữ liệu và hồ sơ hoạt động của ứng dụng phải được lưu trữ mã hóa trong một Blockchain công cộng, phi tập trung để tránh việc tập trung hóa, dễ trở thành điểm yếu cho các hacker tấn công.
  • Ứng dụng cần phải có ít nhất một token được mã hóa (Bitcoin hay một token nội bộ cho hệ thống của chính nó). Token này cần thiết cho việc truy cập vào ứng dụng và dùng để tặng thưởng cho bất kỳ đóng góp nào vào hệ thống.
  • Ứng dụng phải tạo token theo thuật toán mật mã chuẩn đóng vai trò là bằng chứng về các node giá trị đang đóng góp cho ứng dụng (Bitcoin sử dụng thuật toán Proof of Work).

Phân Loại Các Dapp (Ứng Dụng Phân cấp) theo đặc tính sở hữu Blockchain

Có một số đặc điểm theo đó các ứng dụng phân cấp có thể được phân loại. Phân loại Dapp dựa trên đặc tính là có sở hữu Blockchain riêng hay xây dựng dựa trên Blockchain khác, chúng ta có 3 loại DApp:

  • Loại 1: Ứng dụng phân cấp có sở hữu Blockchain riêng. Bitcoin là ví dụ nổi tiếng nhất cho loại 1 hay Ethereum và một số altcoin khác cũng là ví dụ tiêu biểu.
  • Loại 2: Ứng dụng phân cấp sử dụng Blockchain của ứng dụng phân cấp loại 1. Ứng dụng phân cấp loại 2 là giao thức và có token cần thiết để thực hiện các chức năng của nó. Giao thức Omni là một ví dụ tiêu biểu.
  • Loại 3: Ứng dụng phân cấp sử dụng giao thức của ứng dụng phân cấp loại 2. Loại 3 là giao thức và có token riêng cần thiết để thực hiện các chức năng của nó. Ví dụ: SAFE Network sử dụng giao thức Omni để phát hành MaidSafeCoin có thể được sử dụng để đạt được kho lưu trữ tập tin phân phối.

Để dễ hiểu hơn, chúng ta có thể làm phép so sánh giữa các DApp và các ứng dụng máy tính thông thường. DApp loại 1 cũng tương tự như hệ điều hành máy vi tính chúng ta sử dụng hàng ngày. Trong khi đó DApp loại 2 là các phần mềm hỗ trợ cho công việc hàng ngày (MS Office, Photoshop v.v). Và DApp loại 3 là các phần mềm chuyên biệt hóa hay Plugin để hỗ trợ cho các ứng dụng công việc (Ví dụ: các Plugin với các tính năng đặc biệt như biên dịch ngôn ngữ, chuyển đổi tập tin hỗ trợ cho MS Office)

Phân loại DApp theo Whitepaper của Ethereum

Với Ethereum công nghệ mới, những người ủng hộ Ether cảm thấy mọi thứ đều có thể được điện hóa bởi hệ thống phân quyền. Tuy nhiên, ETH chỉ mới khởi kiến 3 ứng dụng cụ thể trên Dapp.

Whitepaper của Ethereum chia tách ứng dụng Dapp thành 3 loại: các ứng dụng tài chính, các ứng dụng có liên quan đến tài chính (nhưng cũng cần một phần khác) và ứng dụng khác như hệ thống bầu cử và quản trị.

Trong loại ứng dụng đầu tiên, người dùng có thể cần phải trao đổi Ether như là một cách để giải quyết một hợp đồng với người dùng khác, sử dụng các node máy tính phân tán của mạng để tạo điều kiện cho việc phân phối dữ liệu.

Loại 1: Các ứng dụng tài chính

Loại thứ hai là ứng dụng kết hợp tiền với thông tin từ bên ngoài blockchain.

Ví dụ, một ứng dụng bảo hiểm mùa màng phụ thuộc vào nguồn cung cấp thông tin thời tiết bên ngoài. Nếu một người nông dân sử dụng ứng dụng này, hệ thống sẽ tự động trả phí bảo hiểm nếu có hạn hán ảnh hưởng đến công việc của ông ấy.

Loại 2: Các ứng dụng liên quan đến tài chính

Để thực hiện những hợp đồng thông minh này, ứng dụng dựa vào hệ quản trị dữ liệu oracle để cập nhật thông tin về thế giới bên ngoài. Tuy nhiên, cần lưu ý là một số nhà phát triển hoài nghi rằng trường hợp sử dụng này có thể được thực hiện theo cách phân quyền.

Nếu Bitcoin có thể xóa vai trò của các cơ quan tài chính, nó có thể làm tương tự đối với các công ty và các loại tổ chức khác được hay không?

Các tổ chức phân cấp tự trị là một trong những ý tưởng mô hình quản trị đầy tham vọng nhất của DApp (điều này được giải thích thêm trong DAO là gì?).

DAO App có mục tiêu là hình thành nên một công ty không có vị trí lãnh đạo, các quy tắc được lập trình ngay từ đầu về cách các thành viên có thể bỏ phiếu và làm thế nào để phát hành quỹ của công ty và sau đó,…để cho nó tự vận hành (tự trị).

Loại 3: Các tổ chức phân cấp tự trị

Lợi ích của DApp (Ứng dụng phân cấp)

Blockchain đã mang lại những lợi ích không thể chối cãi cho công nghệ và tài chính tương lai. DApp với vai trò điều hành Blockchain và ứng dụng triệt để Blockchain giúp phát triển nhiều ngành công nghiệp trong tương lai.

Hàng loạt các dự án trẻ ra đời, nhằm giải quyết nhiều giới hạn trong từng ngành. Dù có thành công hay không thì đó cũng là bằng chứng cho thấy sự phát triển không ngừng các ứng dụng phân cấp khác nhau.

DApp hay Ứng dụng phân cấp sử dụng mạng ngang hàng giúp trao lại chủ quyền cho những dữ liệu chúng ta sở hữu. Không một bên thứ ba nào có thể theo dõi, chỉnh sửa hay ngăn chặn chúng.

Việc cắt giảm bên trung gian sẽ mang lại những lợi ích lớn lao về mặt tài chính cho người dùng cũng như các tổ chức lớn, mang lại cơ hội kiếm thêm thu nhập cho các freelancer có năng lực, giảm đi những mức phí hoa hồng đắt đỏ cũng như những lừa đảo qua mạng cho cả đôi bên đối tác.

Cuối cùng, đây cũng chỉ mới là bình minh của Blockchain và ngành công nghiệp mã hóa nói chung. DApp sẽ ngày một phát triển nhờ tính chất mã nguồn mở và vì cộng đồng. Do đó, những giá trị DApp mang lại sẽ ngày một mở rộng, khó mà nói hết trong vài dòng.